Azov, Sağ Sektör, RIM, Moskova Kiev'in ırkçı birlikleri

Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova'da dün yaptığı konuşmada Batılı ülkelerin Rusya ile olası bir savaşa hazırlandığını öne sürdü. Avrupa'nın “Rusya tehdidi” söylemini yaygınlaştırdığını savunan Lavrov, Avrupa'nın Kiev yönetimini destekleyerek “Nazizmi benimsediğini” iddia etti. Rusya, 2022'de Ukrayna'ya yönelik geniş çaplı işgalini başlatırken de hedeflerinden birini ülkenin “Nazilerden arındırılması” olarak açıklamıştı. Ancak Ukrayna hükümetinin “aşırı sağ rejimi” olduğu iddiası bağımsız araştırmalarla desteklenmiyor. Ukrayna'daki aşırı sağcı oluşumların varlığı ise gerçek ve bunların bir bölümü savaş sırasında devletin güvenlik yapıları içine girdi. Rusya tarafında da aşırı sağ silahlı grupların cephede savaştığı biliniyor.

AŞIRI SAĞCI AZOV TUGAYLARI

Listenin başında Azov Tugayları (Azak Özel Harekat Müfrezesi) bulunuyor. 2014'te Rusya destekli ayrılıkçılara karşı savaşmak üzere gönüllü tabur olarak kurulan Azov'un ilk kadrolarında aşırı sağcı ve neo-Nazi isimler yer aldı. Hareketin ilk döneminde Nazi Almanyası'nda da kullanılan Wolfsangel ve “Kara Güneş” gibi sembollerin değiştirilmiş biçimleri de kullanıldı. Azov daha sonra Ukrayna Ulusal Muhafızları'na bağlandı. Azov Tugayları artık küçük bir gönüllü milis değil: 2025'te 1. Azov Ulusal Muhafız Kolordusu'na dönüştürüldü ve Ukrayna'nın ön cephedeki en önemli savaş güçlerinden biri haline geldi. Benzer bir geçmiş 3. Taarruz Kolordusu çevresinde de tartışılıyor. Birliğin komutanı Andriy Biletskyi, Azov'un kurucusu ve aşırı sağcı Patriot of Ukraine (Ukrayna'nın Vatanseverleri) örgütünün eski lideri. Söz konusu kolordu da bugün Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin resmi yapısı içinde bulunuyor ve Rus ordusuna karşı cephede savaşıyor.

SAĞ SEKTÖR DE ORDUYA GİRDİ

Bir başka örnek Sağ Sektör (Pravy Sektor). Aşırı milliyetçi ve aşırı sağcı örgüt, 2013'teki Meydan protestoları sırasında farklı ırkçı ve radikal milliyetçi grupların birleşmesiyle ortaya çıktı. 2014'ten itibaren Donbas'ta kendi gönüllü birlikleriyle savaşan hareketin askeri kanadı, Rusya'nın geniş çaplı işgalinden sonra Ukrayna ordusunun yapısına dahil edildi. Sağ Sektör'ün siyasi ağırlığı sınırlı kalmasına rağmen silahlı kanadının devlet ordusuna katılması, Ukrayna'daki aşırı sağ tartışmasının en somut örneklerinden biri oldu.

NEO-NAZİLER RUSYA CEPHESİNDE

Küresel savunma basınına göre Moskova'nın “Nazilerden arındırma” söylemindeki en büyük çelişkilerden birisi Rusya adına savaşan neo-Nazi grupların varlığı. Bunların en açık örneği Rusich. ABD Hazine Bakanlığı grubu doğrudan “Rus neo-Nazi milisi” olarak tanımlıyor. Rusich, 2014'ten itibaren Donbas'ta Rusya destekli güçlerin yanında savaştı ve 2022'deki işgalin ardından Rus birlikleriyle birlikte yeniden cepheye çıktı. Grup ülkenin en büyük paralı askeri şirketi Wagner'le de bağlantılı. Rusich'in yöneticilerinden Yan Petrovski, 2014'te Ukraynalı askerlerin öldürüldüğü bir pusunun ardından işlenen suçlar nedeniyle Finlandiya'da dört savaş suçundan mahkum edildi ve ömür boyu hapis cezası aldı.

SAĞCI TARAFTARLARDAN BİRLİK KURULDU

Rusya tarafındaki bir başka aşırı sağcı ve ırkçı yapı Rus İmparatorluk Hareketi (RIM). Beyaz üstünlükçü ve aşırı milliyetçi örgüt, ABD tarafından 2020'de “Özel Olarak Belirlenmiş Küresel Terörist” ilan edildi. ABD Dışişleri Bakanlığı, örgütün neo-Nazilere ve beyaz üstünlükçülere paramiliter eğitim verdiğini belirtiyor. Avrupa Birliği'nin yaptırım kayıtlarına göre hareketin silahlı kanadı Imperial Legion (İmparatorluk Lejyonu), Rus güçleri adına Ukrayna savaşına katıldı. Rusya safında ayrıca aşırı sağcı futbol holiganlarından oluşturulan Española gibi birlikler de savaşta yer aldı. Bu yapılar özellikle futbol tribünlerindeki milliyetçi ve aşırı sağ çevrelerden savaşçı topladı.